Czy pracodawca może nas zwolnić bez uzasadnienia?

Wypowiedzenie umowy o pracę bez podania przyczyny może być zaskoczeniem, zwłaszcza gdy praca była oceniana pozytywnie. Czy pracodawca miał do tego prawo i jak pracownik może dochodzić swoich praw?

Na łamach portalu www.trojmiasto.pl Radca Prawny Andrzej Fortuna szeroko komentuje ten temat.

Mec. Fortuna wyjaśnia, że od 26 kwietnia 2023 r. zarówno wypowiedzenie umowy o pracę na czas określony, jak i wypowiedzenie umowy o pracę na czas nieokreślony wymaga pisemnego uzasadnienia (wcześniej obowiązek uzasadnienia dotyczył tylko umów na czas nieokreślony).Obecnie tylko wypowiedzenie umowy o pracę na okres próbny nie wymaga uzasadnienia. Jeśli pracownik  posiada umowę o pracę na czas nieokreślony, ewentualnie – kończy mu się właśnie limit zatrudnienia na czas określony (33 miesiące umowy na czas określony i 3 miesiące uprzedniej umowy na okres próbny) w obu tych sytuacjach wypowiedzenie umowy o pracę wymaga uzasadnienia. Obowiązek uzasadnienia wypowiedzenia wprost wynika z art. 30 § 4 Kodeksu pracy.

Natomiast na marginesie należy zaznaczyć, że jeśli pracownikowi kończy się umowa terminowa (umowa na czas określony), to nieprzedłużenie stosunku pracy nie wymaga uzasadnienia. Niemniej w takiej sytuacji nie dochodzi do wypowiedzenia umowy o pracę, a umowa rozwiązuje się po prostu z upływem czasu, na jaki została zawarta.- dodaje mec. Fortuna.

Zakładając jednak, że doszło do wypowiedzenia umowy o pracę i pracodawca naruszył przepisy prawa, pracownikowi przysługują tu konkretne roszczenia, których może dochodzić przed sądem pracy. Kroki, jakie można podjąć w związku z dochodzeniem roszczeń, wyglądają następująco:

W ciągu 21 dni od otrzymania wypowiedzenia umowy o pracę pracownik może złożyć do sądu odwołanie od wypowiedzenia umowy o pracę. Odwołanie kieruje się do sądu pracy – sądu rejonowego posiadającego wydział pracy, zlokalizowanego albo według siedziby lub miejsca zamieszkania pozwanego (tutaj – pracodawcy), albo według miejsca wykonywania pracy. Z wniesieniem odwołania nie wiążą się opłaty, natomiast przegranie sprawy może wiązać się z zasądzeniem od pracownika kosztów postępowania.

Radca Prawny Andrzej Fortuna wskazuje, że Pracownik w odwołaniu może domagać się uznania bezskuteczności wypowiedzenia umowy o pracę (a jeżeli umowa uległa już rozwiązaniu – przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach) albo odszkodowania.

Odszkodowanie przysługuje zasadniczo w wysokości wynagrodzenia za okres od 2 tygodni do 3 miesięcy, nie niższej jednak od wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, jaki obowiązywał dla pracownika. Jeśli szkoda poniesiona przez pracownika była wyższa – istnieje możliwość dochodzenia jej pełnego pokrycia – wymaga to jednak przeprowadzenia przed sądem szczegółowego postępowania dowodowego co do wysokości szkody i jej związku z naruszeniem przez pracodawcę przepisów prawa.

Natomiast w razie przywrócenia do pracy – pracownikowi, który podjął pracę, przysługuje wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy, nie więcej jednak niż za 2 miesiące, a gdy okres wypowiedzenia wynosił 3 miesiące – nie więcej niż za 1 miesiąc. Jeżeli jednak sprawa dotyczy pracownika podlegającego szczególnej ochronie przed rozwiązaniem stosunku pracy (w szczególności – ochronie przedemerytalnej albo pracownicy w okresie ciąży oraz w okresie urlopu macierzyńskiego lub od dnia złożenia przez pracownika wniosku o udzielenie urlopu macierzyńskiego albo jego części – do dnia zakończenia tego urlopu) wynagrodzenie przysługuje za cały czas pozostawania bez pracy.


Co do zasady to pracownik wybiera, czy chce kontynuować zatrudnienie u pracodawcy, z jakim toczy spór, czy też woli odszkodowanie. Tym niemniej może się zdarzyć, że choć sąd uzna, iż wypowiedzenie umowy o pracę było wadliwe lub nieuzasadnione – to nie przywróci pracownika do pracy wbrew żądaniu pracownika, a jedynie zasądzi na jego rzecz odszkodowanie. Nastąpi to wówczas, gdy sąd uzna, że uwzględnienie takiego żądania jest niemożliwe lub niecelowe. Oczywiście powyższe zasadniczo nie dotyczy osób podlegających ochronie przed rozwiązaniem stosunku pracy (np. z uwagi na rodzicielstwo czy bliskość uzyskania praw emerytalnych)- wyjaśnia mec. Fortuna

czytaj więcej na https://www.trojmiasto.pl/praca/Czy-pracodawca-moze-nas-zwolnic-bez-uzasadnienia-n202380.html

Jeśli potrzebujesz pomocy, porady prawnej – skontaktuj się z nami. Zapraszamy na
konsultację. Umów się pod nr tel: 58 340 47 63